fbpx
perfectionisme

Ben jij een perfectionist?

Is het werk voor jou nooit écht af? Vind je het moeilijk tevreden te zijn en te genieten? Zie je vaak wat er beter of anders kan aan mensen, situaties en dingen? Leg jij de lat altijd hoog voor jezelf en anderen? De kans is groot dat je in meer of mindere mate een perfectionist bent. Niets mis mee zou je zeggen. Op het eerste oog is dat inderdaad zo en is het een kwaliteit. Perfectionisten zijn namelijk talentvolle mensen die daadwerkelijk in staat zijn een staat van perfectie te benaderen. Maar het kan ook een valkuil zijn. In dit blog licht ik graag toe hoe je de leiding over jouw perfectionisme kunt nemen. Daardoor blijft het vooral een kwaliteit en voorkom je dat je in die valkuil stapt.

Kwaliteit wordt valkuil

Als je op vakantie gaat met die perfectionistische vriendin? Kans is groot dat alles tot in de puntjes geregeld is. Een etentje bij een perfectionist? Ga uit van een maaltijd vol tongstrelend genoegen. Het kan echter ook een valkuil zijn. Perfectionisten zijn namelijk meer dan gemiddeld kritisch. Naar anderen, maar vooral naar zichzelf. De innerlijke criticus, het superego, is streng en soms meedogenloos. Deze maant continu aan om door te gaan. Je móet doorgaan, je móet presteren, je moet sterk zijn. Je moet op alle fronten altijd het beste van jezelf laten zien. De perfecte werknemer, de perfecte moeder, de perfecte partner. Want je bent stabiel, je bent vrolijk en je kunt alles aan. Je bent die superman of supervrouw!

Maar is het realistisch, menselijk en haalbaar?

Maar … eh …. wacht eens even. Een perfectionist moet wel veel zeg. Is dat realistisch, menselijk, haalbaar? Het antwoord is nee, nee en nee! Is deze manier van leven stressvol en vermoeiend? Ja, dat is vragen naar de bekende weg. Perfectie bestaat namelijk niet, maar is een illusie. Wat voor de een perfect is, is dat voor de ander namelijk niet. Er zijn meerdere perspectieven dan zogenaamde foutloosheid én streven naar beter én voldoen aan scherp gestelde normen. Bijvoorbeeld, doe eens gek ……… het leven te nemen zoals het komt. Met al zijn imperfecties en schoonheidsfoutjes.

Jezelf klem rijden ligt op de loer

Zolang je alle ruimte, tijd en middelen hebt om perfectie na te streven kan het werken. Maar laten dit nu net de factoren zijn die wij niet kunnen controleren en waar vaak te weinig van is. Zeker in onze maatschappij waar het sneller, beter, mooier en goedkoper moet. Dan bestaat het risico dat je jezelf met deze overmatige normering ernstig klem rijdt en dit kan leiden tot een opgejaagd gevoel, een afname van levensvreugde, stress, overspanning en zelfs tot burn-out. Maar hoe kan ik dit veranderen?, hoor ik je denken. Wat nu?

perfectionisme

De leiding nemen over je perfectionisme

Het is van belang om de leiding over jouw perfectionisme te nemen. Dit kun je doen door:

  • Je bewust te worden van jouw innerlijke criticus: probeer jezelf te betrappen op die keren dat je jezelf afwijst, bijvoorbeeld omdat je een fout hebt gemaakt, omdat je niet naar sportschool bent geweest, omdat je die was vandaag niet hebt gedraaid. Als je je hiervan bewust wordt, leer je dit stemmetje minder serieus nemen.
  • Denkfouten bij jezelf te herkennen: een perfectionist heeft last van ‘als dan’ denken: ‘als ik vertel dat ik het niet aankan, dan gaat het ten koste van …… mijn promotie, de klantrelatie of het beeld dat anderen van mij hebben. De fantasie neemt een loopje in de verkeerde irrationele denkrichting. Doemscenario’s, daar zijn perfectionisten goed in.
  • Mild voor jezelf te zijn: leg de lat lager en reageer warm en begripvol naar jezelf als je het gevoel hebt te falen of tekort te schieten. Je bent soms geneigd jezelf uit te dagen tot de grenzen van jouw uithoudingsvermogen. Vraag eventueel om hulp. En wijs jezelf niet af omdat je het doet, maar beloon jezelf juist. Verwen jezelf door te ontspannen en rust te nemen. Dan merk je vanzelf dat je weer meer kunt genieten.
  • Signalen van jouw lichaam serieus nemen: jouw lichaam vertelt jou alles. Bij langere tijd gebrek aan concentratie, kort lontje, oververmoeid zijn, je een slachtoffer voelen van de omstandigheden is het misschien (lees: zeker) tijd om de lat lager te leggen. Kijk waar je concessies kan doen. Praat erover met mensen in jouw omgeving.
  • Leer ongemak verdragen (bij het maken van fouten bijvoorbeeld): vraag jezelf altijd af: Is het wel een fout? Is dit alleen mijn verantwoordelijkheid? Is dit over 2 maanden of 2 jaar nog belangrijk? Het gevoel van ongemak waait weer over en later lach je erom. Leer daarop vertrouwen.

Pak de regie terug

Een vrij confronterende en ontnuchterende vraag vind ik zelf: ‘Als je aan het einde van jouw leven bent en je kijkt terug’:

  • zou je willen dat je meer tijd en energie had besteed aan dierbaren?
  • zou je willen dat je liever voor jezelf was geweest en minder streng?
  • zou je willen dat je minder hard gewerkt had?
  • zou je willen dat je meer tijd had besteed aan het volgen van jouw hart?

Als het antwoord 1 of meerdere keren ja is, dan adviseer ik je om de regie terug te pakken over jouw leven en uit de invloed van jouw innerlijke slavendrijver te stappen. Stel verwachtingen bij die je van jezelf hebt en toets de verwachtingen die (je denkt dat) anderen van jou hebben. Relativeer meer. Het leven is niet perfect, maar het is echt. Dit betekent vallen, opstaan, kroontje rechtzetten en verder gaan.

Hier lees je meer van coach Ilse.


Gepost onder Coaching

Ilse van Leeuwen

door Ilse van Leeuwen

Reacties